SQL από το Μηδέν: SELECT, JOIN & WHERE

SQL από το Μηδέν: SELECT, JOIN & WHERE

Η SQL (Structured Query Language) αποτελεί τη θεμελιώδη γλώσσα διαχείρισης σχεσιακών βάσεων δεδομένων όπως η PostgreSQL. Ακόμα κι αν χρησιμοποιείτε ORMs όπως το Prisma ή το Drizzle, η κατανόηση της καθαρής SQL είναι απαραίτητη για τη διάγνωση προβλημάτων απόδοσης και τη συγγραφή αποδοτικών queries.

---

1. Το Νοητικό Μοντέλο: Πίνακες & Συσχετίσεις

Σε μια σχεσιακή βάση, τα δεδομένα οργανώνονται σε πίνακες (tables) με γραμμές (records) και στήλες (columns). Οι πίνακες συνδέονται μεταξύ τους μέσω Primary Keys (PK) και Foreign Keys (FK):

• Ένα μάθημα (courses) έχει πολλές ενότητες (modules).
• Μια ενότητα έχει πολλά μαθήματα (lessons).

---

2. Βασική Ανάκτηση & Φιλτράρισμα: SELECT & WHERE

sql
Αντιγραφή
-- Επιλογή συγκεκριμένων στηλών με φιλτράρισμα και ταξινόμηση
SELECT id, title, duration_minutes, is_free
FROM public.lessons
WHERE is_free = true AND duration_minutes <= 15
ORDER BY duration_minutes ASC
LIMIT 10;

Χρήσιμοι Τελεστές στο WHERE:

• =, !=, <, > : Βασικές συγκρίσεις
• IN ('pro', 'admin') : Έλεγχος συμμετοχής σε σύνολο
• ILIKE '%docker%' : Αναζήτηση χωρίς διάκριση πεζών/κεφαλαίων
• IS NULL / IS NOT NULL : Έλεγχος κενών τιμών

---

3. Συσχέτιση Πινάκων με JOINs

Α. INNER JOIN (Μόνο εγγραφές που ταιριάζουν και στους δύο πίνακες)

sql
Αντιγραφή
-- Εμφάνιση μαθημάτων μαζί με τον τίτλο της ενότητας στην οποία ανήκουν
SELECT 
  c.title AS course_title,
  m.title AS module_title,
  l.title AS lesson_title
FROM public.courses c
JOIN public.modules m ON m.course_id = c.id
JOIN public.lessons l ON l.module_id = m.id
ORDER BY c.sort_order, m.sort_order, l.sort_order;

Β. LEFT JOIN (Όλες οι αριστερές εγγραφές, ακόμα κι αν δεν έχουν παιδιά)

sql
Αντιγραφή
-- Εμφάνιση όλων των χρηστών και της προόδου τους (αν υπάρχει)
SELECT 
  p.full_name,
  p.tier,
  COUNT(up.lesson_id) AS completed_lessons_count
FROM public.profiles p
LEFT JOIN public.user_progress up ON up.user_id = p.id AND up.completed = true
GROUP BY p.id, p.full_name, p.tier;

---

4. Ομαδοποίηση & Συγκεντρωτικά Δεδομένα: GROUP BY & HAVING

sql
Αντιγραφή
-- Υπολογισμός συνολικής διάρκειας ανά ενότητα (μόνο για ενότητες άνω των 30 λεπτών)
SELECT 
  m.title AS module_title,
  COUNT(l.id) AS total_lessons,
  SUM(l.duration_minutes) AS total_duration_minutes
FROM public.modules m
JOIN public.lessons l ON l.module_id = m.id
GROUP BY m.id, m.title
HAVING SUM(l.duration_minutes) >= 30
ORDER BY total_duration_minutes DESC;

---

5. Μεταβολές Δεδομένων με RETURNING

Η PostgreSQL προσφέρει τη δυνατότητα RETURNING, επιτρέποντας την άμεση επιστροφή της επεξεργασμένης γραμμής χωρίς δεύτερο SELECT:

sql
Αντιγραφή
-- Ενημέρωση συνδρομής με άμεση επιστροφή του νέου προφίλ
UPDATE public.profiles
SET tier = 'pro', updated_at = NOW()
WHERE email = 'alex@example.com'
RETURNING id, email, tier, updated_at;